Í Flóanum

20.10.2018 22:49

Að byggja upp eina jörð. (....eða tvær)

Afi minn (Þórarinn Auðunsson f.15 maí 1892 - d.24 júní 1957) afrekaði það á sinni lífsleið að byggja upp allan húsakost á tveimur jörðum um sína æfi. Fyrst þegar hann og amma mín (Elín G. Sveinsdóttir  f. 7 júlí 1898 - d.29 des 1993)  byrja sinn búskap saman árið 1921. Þá kaupa þau jörðina Fagurhlíð í Landbroti af eldri bróður afa. Afi er þá 29 ára gamall en amma 23 ára. 

Þau hefjast þegar handa við að endur nýja allan húsakost á jörðinni og byggja þar upp af miklum metnaði. Staðsetning og hönnun bygginganna taka m.a. mið af því að bæjarlæknum var veitt undir íbúðarhúsið og í kjallaranum var túrbína og rafstöð sem sá bænum fyrir rafmagni. Þetta er löngu áður en allment var farið að raflýsa sveitabæi á Íslandi og aðeins örfáir bæir þá sem höfðu rafstöð.

Eftir að hafa búið í Fagurhlíð í 18 ár taka þau svo þá ákvörðun að selja og flytja suður. Þessi ákvörðun var m.a. tekin vegna vanheilsu afa míns en hann var allt frá unglingsárum mjög magaveikur. Það hafði komið fyrir að hann var á sjúkrahúsi með blæðandi magasár vikum saman.

Einnig getur hafa spilað inn í að börn þeirra voru nú komin á unglingsár og áhugi var hjá þeim að komast til menntunnar. Upphaflega var hugmyndin að komast yfir einhvert jarðnæði á Laugarvatni og byggja þar. Afi er þar starfandi rafmagnseftirlitsmaður veturinn 1939-1940 en amma er fyrir austan . Ekki gengur það eftir að þau geti byggt yfir sig á Laugarvatni. Þau fara þá frá Fagurhlíð og flytja suður í Mosfellssveit þar sem þeim býðst jörðin Skeggjastaðir til leigu.

Í Mosfellssveit kemur upp sú umræða, á þessum árum, að stofna nokkur nýbýli á jarðeignum Thors Jenssonar þegar sveitarfélagð fær forkaupsrétt að þessu landi. Afi og amma sækja nú um ábúð á einu þessarra nýbýla og það er árið 1945 sem þau fá svo þetta land til ábúðar og stofna nýbýlið "Lágahlíð" Afi er þá orðinn 53 ára en amma 47 ára . Nú er tekið til við að byggja allt frá grunni. 

Faðir minn Sveinn Þórarinsson f. 6. sept. 1931 d. 11. nóv 2013 (langi) () hafði mikinn áhuga á að halda minningu afa míns á lofti og tók saman heimikla greinagerð um æfi og störf afa og ömmu. Þessa greinagerð er hægt að lesa hér á síðunni  Safn heimilda um æfi og störf Þórarins Auðunssonar 

En hann pabbi gerði meira. Hann smíðaði líkan að allri húsaskipan á báðum þessum jörðum sem afi byggði upp. Þessi líkön voru að mestu smíðuð veturinn 2011-2012 og voru til sýnist á ættarmóti afkomenda afa og ömmu hér í Flóanum vorið 2012. Skemmtilegt ættarmót (). Þetta eru ótúlega vel gerð og nákvæm líkön þar sem öll hús eru í nákvæmlega réttum hlutföllum og allt innra skipulag, herbergjaskipan og innréttingar í útihúsum koma fram. 

Síðan þá hafa þau verið hér i geymslu. Nú hef ég komið upp aðstöðu hér á hesthúsloftinu til þess að geyma þau á aðgengilegum stað þannig að hægt er að skoða þau. Ef einhver hefur áhuga á því get ég sýnt fólki sem kemur hingað þau. Hér eru líka myndir ef þeim sem ég tók áðan.
















25.09.2018 08:46

Bæjarnöfn og götuheiti

" Landslag yrði lítilsvirði ef það héti ekki neitt " segir í kvæði sem ég lærði í barnaskóla. Það eru reyndar ekki allir í dag, sem gera sér grein fyrir gagnsemi þeirra árátta að vera gefa öllum kennileitum, stórum sem smáum nafn hér áður fyrr. Ég hef reyndar áður minnst á þetta hér á þessari vefsíðu. Örnefni () 

Það átta sig nú samt flestir á gagnsemi þess að heimilsföng séu með einhverju móti skilgreind. Þannig hefur það alltaf verið og því hafa bæir allaf haft einhver nöfn. Sum bæjarnöfn á Íslandi eru bísna algeng og getur það valdið misskilningi og ruglingi. Ábyggilega meira í dag en hér áður fyrr þegar samgangur var minni milli sveita og fyrir sameiningu hreppa.

Þegar Flóahreppur varð til vorið 2006 með sameiningu þriggja sveitarfélaga í Flóanum í eitt sveitarfélag kom upp sú staða að þrír bæir í hinu nýja sveitarfélagi bera sama nafn. Bæjarnafnið Krókur var nefnilega til í öllum gömlu hreppunum.

Ég fór um Vestfirði í sumar og eins og alltaf þegar ég fer þar um vekur það eftirtekt hvað sömu bæjarnöfin kom þar fyrir oft. Mér finnst eins og bærinn Botn sé þar í botni festra fjarðra og bærinn Eyri sé svo þar einhverstaðar líka. Kirkjuból er í flestum dölum þar vestra lika.

Bæjarnafni Kolsholt er ekki svo algengt og veit ég ekki til þess að það hafi nokkurstaðar verið til nema hér í Flóanum. Hitt vissi ég ekki heldur, en rakst á nú fyrir tilviljun, að Kolsholt var til sem götuheiti í Reykjavík á tímabili.

Í byrjun ágúst 1943 birtust fréttir í dagblöðum um nýsamþykkt götuheiti í Rauðarárholti, Norðurmýri og Langholt i Reykjavík. Götur í Rauðarárholti voru kenndar við -holt en -hlíð í Norðurmýri. Þarna fengu götur eins og Skipholt og Brautarholt nafn. Einnig var tilkynnt um götuheiti sem ég held að séu ekki til í dag eins og Hörgsholt,Vallholt, Stúfholt og Kolsholt. 

Þessi úrklippa af korti af skipulagi í Reykjavík frá 1947 sýnir hvar gatan Kolsholt var fyrirhuguð.(frekar óskírt)


Ef ég skil þetta kort rétt þá hefur gatan Kolsholt á að koma rétt vestan við núverandi gatnamót Kringumýrarbrautar og Suðurlandbrautar/Laugarvegar, u. þ. b. þar sem gata Bolholt er nú. 

Samkvæmt dagblöðunum frá 1943 átti gatan Stúfholti að liggja á milli Suðurlandsbrautar (Laugarvegar) og Skipholts. Kolsholt átti svo að koma hornrétt frá Stúfholti til austur.

Samkvæmt þessu korti sem er með ártalið 1947 nær Skipholtið ekki enn svo langt austur. (Íþrótttasvæði) Stúfholt og Kolsholt eru aftur á móti þarna á kortinu. Gatan Kolsholt liggur frá Stúfholti yfir Kringumýrarveg eins og hann er á kortinu og að ómerktum vegi (brotalína) sem liggur
á sama stað og núvrandi Kringumýrarbraut. 

Ég hef ekki hugmynd um það hvort þessar götur voru einhvern tíman byggðar eða verið til nema á skipulagi. Allavega eru þær ekki til í dag og nú flokkast þetta bara sem einskins nýtur fróðleikur.





  • 1
Flettingar í dag: 19
Gestir í dag: 7
Flettingar í gær: 1056
Gestir í gær: 20
Samtals flettingar: 512568
Samtals gestir: 86204
Tölur uppfærðar: 17.11.2018 01:21:45
clockhere

Í Flóanum

Nafn:

Aðalsteinn Sveinsson

Farsími:

8607714

Heimilisfang:

Kolsholti I

Staðsetning:

Flóahreppur

Heimasími:

4863304

Tenglar